پیشگیری از حوادث و سوانح

صفحه 1:


صفحه 2:
هر حادثه ای که با سیب و تخریب خود باعث ایجاد نیاز مازاد بر ظرفیت پاسخ یک جامعه گردد . 

صفحه 3:
سطح اول : ۱ به ياسخ دهى مناسب به آنها و تبعات ناشى از آنها هستند . : ‏سطح دوم‎ ‏ا‎ te Pelt] in peecae pep canteen [Uc pee eer ron) ۱ Secrecy : ‏سطح سوم‎ ‏لد سر سل‎ ‏ا لك‎ Leese SEU a) iene Recipe] OB RSE cle berate 

صفحه 4:
حادثه طبيعى با بشرساخته كه فضاى درمانى را به شدت تخربيب كرهده و فرآيند درمان و مراقبت از ‎re Ro a RT Se ere Cr)‏ ۱ نوجه و سربع تقاضا برای خدمات بیمارستانی می شود (برای مثال حملات تروریستی , فرو ریختن ساختمان ۱ معمولاً به وضعیت های اضطراری با وسعت تخریب زیاد دار بر اند( ‎c's) (Disasear‏ 5 شرت ر 

صفحه 5:
هر يدبده با شرابطى كه در اثر رخدادها و عملكردهاى ا را سس خسارت را به ساختارها , زيرساخت ها و يا جامعه انسانى تحمیل می کند و سبب عدم انطباق بین نیازها و منابع مى كردد و بر طرف كردن ان نياز به اقدامات فورى و فوق العاده دارد . یکی دیگر از تعاریف بحران عبارت است از : یک دوره بسی ثبات , به خصوص همراه با مشكلات يا خطرات شديد. 

صفحه 6:
تاريخجه مديريت بحران در ايران ا ا لع * تشکیل ستاد ویژه امدادرساني وبازسازي مناطق سیل زده در نخست وزيري در سال 1365 " تشكيل اداره كل حوادث غير مترقبه در حوزه معاونت اجرائي رئیس جمهوري در سال 1368 1 " واكذاري مسئوليت هماهنكي در امور امداد ونجات » اسكان موقت وبازسازي مناطق زلزله استانهاي كيلان و زنجان به استناد اصل 7 قانون اساسي به وزير كشور در خرداد ماه 1369 تصويب ستاد ييشكيري وبازسازي حوادث غير مترقبه استان در هيات وزيران در تاريخ 4/2/1370 

صفحه 7:
تصويب قانون تشكيل كميته ملي كاهش اثرات بلاياي طبيعي در 9/5/1370 در مجلس شوراي اسلامي 19 ‏ا‎ CN) 12/2/1372 ‏زيران در‎ 0 ‏ا ا ا‎ ESSE) 16/3/1372 ‏حادثه به استانداران توسط هیات وزیران در تاریخ‎ ‏تصویب ماده 44 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي .اجتماعي وفرهنگي در‎ 0 er tener ee ee) 17/1/1379 ‏تاريخ‎ ‎[CBS es Sea pee TCS Re ge nonin 17/1/1382 ‏تصويب ستاد ييشكيري و مديريت بحران در حوادث طبيعي و سوانح غير‎ ۱۵ ‏م ا رز‎ nee) 

صفحه 8:
فرآیند عملکرد و برنامه ریزی مقامات دولتى و ‎ole! cialis‏ دولتی و عمومی است که با مشاهده , تجزبه و تحلیل بحرانها . به صورت بکبارچه . جامع و هماهنک با استفاده از ابزارهای موجود تلاش مسی کند از ‎Bea‏ 9 

صفحه 9:
مراحل مديريت بحران نا 1 -پیشگیری و کاهش اترات ۱ د و - ستایله د 4 - بازسازی و كر رك زا لكلف ‎EE Gy rie‏ " اين تمركز به عملي كردن برنامه هاي آمادكي كمك مي كند » مرز 307 و بازسازي را شفاف مي نمايد و عمليآت كاهش اثرات به درستي پیاده مي شود . 

صفحه 10:
مراحل مديريت بحران كاهش احتمال وقوع يا اثرات ناشي از بلايا ( شامل بيشكيري هاي سازه اي و غیر سازه اي ) آمادگی 7 برنامه ريزي » پژو هش » آموزش ‏ مدیریت جامع منابع » استاندارد سازي » مانور مقابله: ارائه خدمات اضطراري بلافاصله يس از وقوع بحران بازسازي و عادي سازي : ‎Fes SSH‏ جامعه به حالت عادي ( با رعايت آخرين استانداردها 0 

صفحه 11:


صفحه 12:
مديريت ريسك در جامعه : ول لس ل مار شناخت خطرات و قبول کاهش و مقابله با آنها ار * کمک به جوامع انسانی برای مهار بحران و 

صفحه 13:
جرخه مديريت ريسك 

صفحه 14:
Bere eres ea Se ۱- مشارکت داوطلبانه مردم ۲ - عملگرایی ل ۴ - مدیریت مستقل و پرداختن به عملیات امداد رسانی جدید و ابتكارى ‎neer Cnr its SC ial‏ ا اك های بعدی ‏۶ توجه دلسوزانه به نیازهای کارکنان خود ‏۷ - گستردگی نهاد اجرایی و کاهش نهاد ‏۸ - اجرای عملیات و مدیریت غیر متمرکز ‎٩‏ - احترام به آداب و سنن اجتماعی » فرهنگی و محلی مردم منطقه 

صفحه 15:
در ودود رات او كد بادك نكت ررك سس بر ر فعالیت و با هرگونه آسیب و تخریب در طی مدت زمان ‎vs‏ 1 

صفحه 16:
مخاطرات طبيعي ch yey he ‏در اد انا سالك لشفي‎ pale) (Mac pa) es انواع زیر تقسیم می شوند : مخاطرات جوي : از جمله طوفان - كردباد - يخبندان - خشکسالی ار ار ۱ ۰ب مخاطرات بيولوزيك : از جمله بيمارى هاى عفونى و اييدمى ها 

صفحه 17:
۳ مخاطراتی که عوامل انسانی ( عمدی یا غیر عمدی ) در ایجاد آنها تا ۱ تصادفات : از جمله تصادفات هواپیما » قطار » اتومبیل فروریختن بناها : از جمله ساختمان ها » پل ها و سدها زد ار آتش سوزي نشست مواد شيميايي و مواد خطر زا ناآرامي هاي شهري ( تظاهرات » راهبيمايي ها و زد و خوردها ) عمليات تروريستي و بيوتروريستي 

صفحه 18:
بیامد - اثرات نا مطلوبى كه يس از وقوع يك مخاطره ممكن است در جامعه ایجاد شود . ‎so‏ (eR) ) ‏جسن‎ AW) Gas ‏ل م‎ ‏رح‎ جابجايي جمعیت al برآمد رمك آسيب به ساختمانها اختلال در دریافت خدمات 

صفحه 19:
مديريت مخاطرات : " افر ايْندي أشت اكة سطح تكمل يك خطر مشخص را در جامعه شفاسایی میکند و این اطلاعات را در 0 اقدامات مربوط به کاهش اثرات مخاطرات و مقابله با آتها به کار مي برد . 

صفحه 20:
ويژگيهاي مدیریت مخاطرات : ترس رت سر رل 2800( حلوگيري از ایجاد مخاطره ( برنامه ريري » سارماندهی ۰ آموزش ‏ مانور ) تغيير در خصوصيات اصلي مخاطره ( تبديل تهديد به فرصت ) اولويت دادن عناصر ( ترياز ) ار 

صفحه 21:
کاهش اترات بخشي از فعاليت هاي مرتبط با مديريت بحران كه با هدف 9 ‎FEN Sora ea eee iO ES oe eo Eee‏ ۱ عناصر مهم كاهش اثرات بلايا کش رن کاهش آسیب پذيري 

صفحه 22:
آمادگي بخشي از فعالیت هاي مرتبط با مدیریت بحران که با هدف توانمندسازي » ايجاد ظرفيت » شناسايي منابع » آموزش و ارتقاء توان ‎ess‏ ار لا ۱ برنامه ريزي يكي از ابزارهاي مهم آمادگي مي باشد تا جايي که 1 لس مر لا ۱ که به معتي فر ایند مقابله با آلچه واقعا اتفاق افتاده است . 

صفحه 23:
أمادكي ۰ مجموع قابليت يك سازمان يا جامعه براي واكنش سريع و مناسب در برابر يك مخاطره و پيامدهاي آن 

صفحه 24:
سك لك ِ ‎Seay eS NESE eS‏ 8 برنامه ریزی و ندوین راهكار مقابله و ياسككوني 53. ايجاد ساختارهاي مديريتي ( بهبود روشها و طراحي سامانه فرماندهي) ات 8 مديريت جامع منايع ‎Cr 5 ose A‏ # ارزیايي و کنترل 

صفحه 25:
aren از تب اب از رال اق ل فرك شاك فد رز براي سر كيري مجدد فعاليتها احياء نمايد و به قربانيان كمك مي كند تا اقدامات خود جوشي را براي تعمير متعلقات مسكوني و شهیلات يا امکانات جامعه ا 0 جمله کشاورزي ) را مجددا فعال نمایند. + توانمند سازي اجتماع آسیب دیده ( خانواده ها و اجتماع محلي ) ار از بر کر دار رت * این دوره همچنین به عنوان يك دوره گذار بین امداد فوري و انجام محسوب مي 

صفحه 26:
بازسازي ا ا ا كد عادي با در نظر كرفتن ويركي هاي توسعه يايدار و كليه ضوابط ايمني است . به عبارتي احيا كردن و توانمند ساختن مجاري ا ا ا 2 باشد . 

صفحه 27:
بازيابي ات ا ار ام دی ا ل تا لت بل با در نظر کرفتن ویزکی هاي توسعه بایذاراست براي حدمات دهي بهتر به جامعه آسیب ذیده بازيايي شامل بازتواني و بازسازي است . 

صفحه 28:
سامانه فرماندهي حادته يك ساختار منعطف و قابل توسعه كه براي مديريت مبتني بر هدف و بهبود عملیات مقابله با سوانح طراحي شده است . اصول كلي طراحي این سیستم عبارتند از ایجاد زبان مشترك ۰ ارتباطات موثر » وحدت فرماندهي » شرح وظایف مشخص . حیطه کنترل معين و مديريت منابع كار ۳ 

صفحه 29:
مکانی است از بیش نعیین شده جهت هدایت » کنترال و هماهنک تمودن عملیات كك 3 فرآیند شناسايي مخاطرات » برآورد آسیب پذيري » شناخت توانمندي » سياستكذاري و تعيين مسئوليت ها در روابط بين بخش هاي مختلف در قبال سوانح كه محصول آن برنامه مديريت بحران است . 

صفحه 30:
آسیب پذيري : خسارات وارده در آثر وقوع يك حادثه مجموع ويژگيهاي هر جامعه که باعث مي شود وقوع يك مخاطره دار اي پیامد باشد . به عبارت دیگر به میزان در معرض بودن و حساسیت يك فرد شي و یا عملکرد به آسیب ناشي از مخاطرات اطلاق مي شود , 

صفحه 31:
را میزان آسیب مورد انتظار در يك جامعه در اثر رخداد يك سانحه ريسك به معناي پیش بيني تلفات جاني ۰ جراحت هاي انساني و خسارات مالي و اختلال در فعالیت هاي اقتصادي در اثر يك پدیده دک یی ات ر مخاطره * آسیب پذيري 5 ables ‏آمادگي‎ 

صفحه 32:
مديريت ريسك : ESS iy es pele ae ie a) as ۱ EES YOe en ‏م‎ ‎Sg ‏کر‎ lee) BEN ay he ‏اند راون‎ تصمیم گيري مناسب : تعیین کننده میزان مقبول خسارات ناشي از حوادث 

صفحه 33:
مراحل فرايند مديريت ريسك .مرحله شناسايي 8.مرحله تحلیل 0 اکنش یا پاسج 

صفحه 34:
ارزيابي ريماك + ۴ روشي است که احتمال وقوع خسارت بر روي بك فرد » گروه و یا جامعه را تعریف مي نماید . و بر اساس پژو هشهاي علمي انجام مي گیرد و معمولا ‎eS eee rere See oe‏ el ‏الح‎ ‎ne eB) 9‏ ليون ‏۰ احتمال وقوع يك مخاطره < ۷ 3 آسيب يذيري درجه خسارت قابل | 

صفحه 35:
اطلاع رساني ريسك : " فرايندي دو جانبه شامل اعلام وييامدها و نحوه مقابله با آن و توجه به نيازها » مسايل و مشكلات آنها . #ا نظام ا | 0 ‏ا‎ 0 eon | كن درن سين EB SED PERE a Ne Ne TOIL " مديريت كنترلي 

صفحه 36:
اطلاع رساني ريسك : شناسايي ريسك اگر مدیریت ریسك را بخ بخشي از فرآیند كلي تصمیم گيري بدانیم » ‎sera orgy Cee‏ ل است . انواع ريسك : ريسك برآيند : به عنوان نتيجه اقدام است ريسك هاي متفرقه : ريسك هايي هستند كه در حين انجام اقدامات بوجود مي ایند . ريسك يس ماند يا باقي مانده » ريسك هايي هستند كه پیرامون پروژه باقي مي مانند و تحت تجزيه و تحليل كمي مفصلي قرار مي كيرند . باید در تمام مدت اجراي پروژه به طور پیوسته تحت نظارت و کنترل باشند . 

صفحه 37:
ادا( ظار نظر قلل ‎OS UES Uses‏ 2 ده ان رت تحت كنترل يروزه هستند و دست اندركاران يروزه مي توانند آن را كنترل كنند. بعضي از ريسك ها خارج از كنترل كروه يروزه اند و به هيج وجه نمي توان بر آن تاثير كذار بود . غالبا اين ريسك ها از منابع خارجي منشا مي گیرند ‎eee ae ea ae ad‏ سس 

صفحه 38:
أمادكي خطر جاسه ( آسيب بنيري ) دا * با جمع آوري * ارزيابي خطرات و منابع ۳ د كم داق آسیب پشيري بجاسد تعیین خطرات در جامعه مورد نظر 5-2 eae ‏تعيين‎ ‎0 هدایت متایع 

صفحه 39:
ركاف ‎SES‏ يذيري 1 - تعیین مخاطرات احتمالي وقوع هر سانحه و میزان آسیب پذيري در مكانهاي خاص و طي دوره زماني مشخص ۶ 2 - فرآیند برآورد آسیب پذيري در اثر وقوع بلاياي طبيعي ار زوابي, اليب يشير سو ريت .. " عناصر ارزيابي آسيب يذيري : خطرات و تهديدات ا 

صفحه 40:
Sree neler) ۱ eer neces Erle Oe il ‏صورت مكتوب جهت به اجرا در آوردن در يك زمان‎ ‏معين براي ياسخ به يك نياز و رسيدن به يك هدف‎ . ‏مشخص طراحي مي شوند‎ : ‏خطر‎ ‏ا ا ا ا‎ Seay 0 Se eee ee Sar 

صفحه 41:
‎type A‏ د ‏۶ ایجاد هما تبا طات 3 ‎pee ere‏ شید در ‎{SE 3 ‏3 نرريت ‏3 فر ررك اسوك و ركاه كمه رن لضا تحر ون تين وجري د ل 1 ‏* . توصیف نوع » شدت و احتمال افزایش آوارگي. ‎a) .‏ ی لت بت تیآ تس لت رب توت سای سب ‎arene ‎ ‎oe 

صفحه 42:
ست بخ بع جوت 37 عكر لك سازساني ز کر الك كار آنه انيروي انساني با تجربه ساختار 1 اح ‎BAP‏ ‏وظایف معین فرماندهي و مدیریت کا رآمد و واحد هماهنكي بين بخشي برنامه ريزي و اجراي عملیات . ارزيايي و کنترل ا. گزارش دهي 

صفحه 43:


حوادث غير مترقبه هر حادثه اي كه با آسيب و تخريب خود باعث ايجاد نياز مازاد بر ظرفيت پاسخ يك جامعه گردد . تقسيم بندي كاربردي حوادث غير مترقبه سطح اول : حوادث غير مترقبه اي هستند كه منابع و سازمان هاي محلي ( )LOCALقادر به پاسخ دهي مناسب به آنها و تبعات ناشي از آنها هستند . سطح دوم : حوادث غير مترقبه اي هستند كه براي كنترل آنها نياز به كمك هاي مشترك منطقه اي ( ) Regionalوجود دارد . سطح سوم : حوادث غير مترقبه اي هستند كه از توان پاسخ نيروهاي محلي و منطقه اي خارج است و كمك هاي ملي ( ) statewideو حتي بين المللي ( ) International براي كنترل آنها مورد نياز است . وضعيت اضطراري حادثه طبيعي يا بشرساخته كه فضااي درمااني را باه شدت تخرياب كاردو و فرآيناد درماان و مراقبات از بيماران را مختل نمودو و يا باعث تغيير يا افزايش قابل توجه و سريع تقاضا براي خدمات بيمارستاني مي شود ( .براي مثال حمالت تروريستي ,فرو ريختن ساختمان و يا تصادفات هوايي ) . معموالَ به وضعيت هاي اضطراري با وسعت تخريب زياد و اضطرار باال ,سانحه ( ) Disasterاطالق مي شود . بحران هر پديدو يا شرايطي كه در اثر رخادادها و عملرردهااي طبيعي و انساني به طور ناگهاني بوجود مي آيد ,مشقت و خسارت را به ساختارها ,زيرساخت ها و يا جامعه انسااني تحميل مي كند و سبب عدم انطباق باين نيازهاا و مناابع مي گردد و بر طرف كردن آن نياز به اقدامات فوري و فوق العادو دارد . يري ديگر از تعاريف بحران عبارت است از :يك دورو باي ثبات ,به خصوص همراو با مشرالت يا خطرات شديد . تاريخچه مديريت بحران در ايران ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ قانون پيشگيري ومبارزه با خطرات سيل مصوب 17/3/1348 تشكيل ستاد ويژه امدادرساني وبازسازي مناطق سيل زده در نخست وزيري در سال 1365 تشكيل اداره كل حوادث غير مترقبه در حوزه معاونت اجرائي رئيس جمهوري در سال 1368 واگذاري مسئوليت هماهنگي در امور امداد ونجات ،اسكان موقت وبازسازي مناطق زلزله استانهاي گيالن و زنجان به استناد اصل 127قانون اساسي به وزير كشور در خرداد ماه 1369 تصويب ستاد پيشگيري وبازسازي حوادث غير مترقبه استان در هيات وزيران در تاريخ 4/2/1370 ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ تصويب قانون تشكيل كميته ملي كاهش اثرات بالياي طبيعي در 9/5/1370 در مجلس شوراي اسالمي تصويب آئين نامه اجرائي قانون تشكيل كميته ملي كاهش اثرات بالياي طبيعي توسط هيات وزيران در 12/2/1372 واگذاري اختيار اصل 127قانون اساسي در مدت 72ساعت از زمان بروز حادثه به استانداران توسط هيات وزيران در تاريخ 16/3/1372 تصويب ماده 44قانون برنامه سوم توسعه اقتصادي ،اجتماعي وفرهنگي در تهيه طرح جامع امداد ونجات توسط نمايندگان مجلس شوراي اسالمي در تاريخ 17/1/1379 تصويب طرح جامع امداد ونجات كشور توسط هيات وزيران در تاريخ 17/1/1382 تصويب ستاد پيشگيري و مديريت بحران در حوادث طبيعي و سوانح غير مترقبه كشور توسط هيات وزيران در تاريخ 7/4/1383 مديريت بحران فرآينااد عملراارد و برنامااه رياازي مقامااات دولتااي و دستگاههاي اجرايي دولتي و عمومي است كه با مشاهدو , تجزيه و تحليل بحرانها ،باه واورت يررار اه ،جاامع و هماهنگ با استفادو از ابزارهاي موجود تالش ماي كناد از بحرانها پيشگيري نمايند . مراحل مديريت بحران ▪ ▪ ▪ ▪ – 1پيشگيري و كاهش اثرات – 2آمادگي – 3مقابله – 4بازسازي ▪ بايد تمام سطوح در يك مركز هماهنگ شوند تا ارتباط بين آنها حفظ شود و جريان آزاد اطالعات و فرمان به درستي گردش نمايد . ▪ اين تمركز به عملي كردن برنامه هاي آمادگي كمك مي كند ،مرز مقابله و بازسازي را شفاف مي نمايد و عمليات كاهش اثرات به درستي پياده مي شود . مراحل مديريت بحران ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ – 1پيشگيري و كاهش اثرات كاهش احتمال وقوع يا اثرات ناشي از باليا ( شامل پيشگيري هاي سازه اي و غير سازه اي ) آمادگي : برنامه ريزي ،پژوهش ،آموزش ،مديريت جامع منابع ،استاندارد سازي ،مانور مقابله: ارائه خدمات اضطراري بالفاصله پس از وقوع بحران بازسازي و عادي سازي : بازگرداندن جامعه به حالت عادي ( با رعايت آخرين استانداردها اصول پيشگيري ) چرخه مديريت بحران مقابله بازسازي پيشگيري آمادگي بحران مديريت ريسك در جامعه : ▪ روشااهاي مناسااب و ابزارهاااي جديااد بااراي شناخت خطرات و قبول كاهش و مقابله با آنها باشد . ▪ كمك به جوامع انساني باراي مهاار بحاران و كنترل شرايط محيطي چرخه مديريت ريسك شناسايي خطرات و اولويت بندي آنها ارزيابي ريسك ،شامل ويژگيهاي ريسك تصميم گيري با توجه به نظرات مردم ارتباطات چند جانبه در مورد ريسك ارزيابي سياستها اجراي سياستها ويژگيهاي مديريت بحران ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ – 1مشاركت داوطلبانه مردم – 2عملگرايي – 3توجه به نياز آسيب ديدگان – 4مديريت مستقل و پرداختن به عمليات امداد رساني جديد و ابتكاري – 5برنامه ريزي توسعه عمليات مقابله با بحران و آمادگي براي بحران هاي بعدي – 6توجه دلسوزانه به نيازهاي كاركنان خود – 7گستردگي نهاد اجرايي و كاهش نهاد – 8اجراي عمليات و مديريت غير متمركز – 9احترام به آداب و سنن اجتماعي ،فرهنگي و محلي مردم منطقه مخاطره هر پديدو و شرايطي كه باعث قطاع روناد طبيعاي كاار و فعاليت و يا هرگونه آسيب و تخريب در طي مادت زماان مشخص در يك منطقه مشخص شود . برخي مخاطرات شايع : طبيعي-بشرساخته مخاطرات طبيعي ▪ مخاطراتي كه عوامل انساني در ايجاد آنها دخالت مستقيم ندارند و به انواع زير تقسيم مي شوند : ▪ -مخاطرات جوي :از جمله طوفان – گردباد – يخبندان – خشكسالي ▪ -مخاطرات توپولوژيك :ازجمله رانش زمين ،بهمن و سيل ▪ مخاطرات زمين شناختي :از جمله زلزله ،آتشفشان و تسونامي ▪ مخاطرات بيولوژيك :از جمله بيماري هاي عفوني و اپيدمي ها مخاطرات بشر ساخته ▪ مخاطراتي كه عوامل انساني ( عمدي يا غير عمدي ) در ايجاد آنها دخالت دارند و به انواع زير تقسيم مي شوند : ▪ تصادفات :از جمله تصادفات هواپيما ،قطار ،اتومبيل ▪ فروريختن بناها :از جمله ساختمان ها ،پل ها و سدها ▪ انفجارها ▪ آتش سوزي ▪ نشست مواد شيميايي و مواد خطر زا ▪ ناآرامي هاي شهري ( تظاهرات ،راهپيمايي ها و زد و خوردها ) ▪ عمليات تروريستي و بيوتروريستي پيامد : ▪ اثرات نا مطلوبي كه پس از وقوع يك مخاطره ممكن است در جامعه ايجاد شود . ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ مرگ مصدوميت ( روحي و جسمي ) بيماري ( روحي و جسمي ) مخاطرات ثانويه ( آتش سوزي و ) ... آلودگي جابجايي جمعيت از دست دادن دارايي از دست دادن درآمد اختالل امنيتي آسيب به ساختمانها اختالل در دريافت خدمات مديريت مخاطرات : ▪ فرايندي است كه سطح تحمل يك خطر مشخص را در جامعه شناسايي ميكند و اين اطالعات را در جهت تصميم گيري براي اقدامات مربوط به كاهش اثرات مخاطرات و مقابله با آنها به كار مي برد . ويژگيهاي مديريت مخاطرات : ▪ توجه به منافع و هزينه ها ( پيشگيري مقدم بر درمان آئين نامه ) 2800 ▪ جلوگيري از ايجاد مخاطره ( برنامه ريزي ،سازماندهي ، آموزش ،مانور ) ▪ تغيير در خصوصيات اصلي مخاطره ( تبديل تهديد به فرصت ) ▪ اولويت دادن عناصر ( ترياژ ) ▪ افزايش اطالعات عمومي مردم در برابر مخاطره كاهش اثرات ▪ بخشي از فعاليت هاي مرتبط با مديريت بحران كه با هدف كاهش شدت و تاثير سوانح بر افراد ،اموال و تاسيسات و عملكردهاي حياتي يك مجموعه صورت مي گيرد . عناصر مهم كاهش اثرات باليا ▪ ▪ كاهش مخاطره كاهش آسيب پذيري آمادگي ▪ بخشي از فعاليت هاي مرتبط با مديريت بحران كه با هدف توانمندسازي ،ايجاد ظرفيت ،شناسايي منابع ،آموزش و ارتقاء توان مقابله و بازسازي افراد و سازمان ها صورت مي گيرد . ▪ برنامه ريزي يكي از ابزارهاي مهم آمادگي مي باشد تا جايي كه بعضي منابع آن را معادل آمادگي مي دانند ) preparedness( . كه به معني فرآيند مقابله با آنچه واقعا اتفاق افتاده است . آمادگي مقابله : ▪ مجموع قابليت يك سازمان يا جامعه براي واكنش سريع و مناسب در برابر يك مخاطره و پيامدهاي آن اجزاي آمادگي : .1گردآوري ،نگهداري و تحليل و پردازش اطالعات .2برنامه ريزي و تدوين راهكار مقابله و پاسخگوئي .3 ايجاد ساختارهاي مديريتي ( بهبود روشها و طراحي سامانه فرماندهي) .4آموزش .5مديريت جامع منايع .6مانور و تمرين .7ارزيابي و كنترل باز تواني .1اقداماتي است كه بعد از بحران انجام مي شود تا خدمات اصللي را براي سر گيري مجدد فعاليتها احياء نمايلد و بله قربانيلان كملك ملي كنللد تللا اقللدامات خللود جوشللي را بللراي تعميللر متعلقللات مسللكوني و تسهيالت يا امكانات جامعه انجلام دهنلد و فعاليتهلاي اقتصلادي ( از جمله كشاورزي ) را مجددا فعال نمايند. .2توانمند سازي اجتملاع آسليب ديلده ( خلانواده هلا و اجتملاع محللي ) براي از سر گيري فعاليتهاي زندگي ▪ ايللن دوره همچنللين بلله عنللوان يللك دوره گللذار بللين امللداد فللوري و بازسازي بلند مدت و فعاليتهاي توسعه در حال انجام محسلوب ملي شود . بازسازي ▪ بازگرداندن شرايط يك منطقه آسيب ديده پلس از بحلران بله شلرايط عادي با در نظر گرفتن ويژگي هاي توسعه پايلدار و كليله ضلوابط ايمنللي اسللت .بلله عبللارتي احيللا كللردن و توانمنللد سللاختن مجللاري اقتصادي ودر نهايت بهبود شرايط زيستي جامعه مصيبت ديده ملي باشد . بازيابي ▪ فرآيند ها و اقدامات هماهنگ براي بازسازي زير ساختهاي فيزيكي و احياي وضعيت اجتماعي و اقتصادي جوامع آسيب ديده با در نظر گرفتن ويژگي هاي توسعه پايداراست براي خدمات دهي بهتر به جامعه آسيب ديده ▪ بازيابي شامل بازتواني و بازسازي است . سامانه فرماندهي حادثه ▪ يللك سللاختار منعطللف و قابللل توسللعه كلله بللراي مللديريت مبتنللي بللر هدف و بهبود عمليات مقابله با سوانح طراحي شلده اسلت .اصلول كلي طراحي اين سيستم عبارتند از ايجاد زبان مشترك ،ارتباطلات موثر ،وحدت فرماندهي ،شرح وظلايف مشلخص ،حيطله کنتلرل معين و مديريت منابع كار آمد . مركز عمليات اضطراري ▪ مكاني است از پيش تعيين شده جهت هدايت ،كنترل و هماهنگ نمودن عمليات برنامه ريزي ▪ فرآينلللد شناسلللايي مخلللاطرات ،بلللرآورد آسللليب پلللذيري ،شلللناخت توانمندي ،سياستگذاري و تعيين مسئوليت ها در روابط بين بخلش هاي مختلف در قبال سوانح كه محصول آن برنامه مديريت بحران است . آسيب پذيري :خسارات وارده در اثر وقوع يك حادثه ▪ مجموع ويژگيهاي هر جامعه كه باعث مي شود وقوع يك مخاطره داراي پيامد باشد .به عبارت ديگر بله ميلزان در معلرو بلودن و حساسيت يك فرد ،شي و يا عملكلرد بله آسليب ناشلي از مخلاطرات اطالق مي شود . خطر پذيري :پيش بيني آسيب ميزان آسيب مورد انتظار در يك جامعه در اثر رخداد يك سانحه ريسك به معناي پيش بيني تلفات جاني ،جراحت هاي انساني و خسارات مالي و اختالل در فعاليت هاي اقتصادي در اثر يك پديده مشخص طبيعي است . ريسك = مخاطره * آسيب پذيري ________________ آمادگي مقابله مديريت ريسك : ▪ فرايندي است كه عوامل اجتماعي ،اقتصادي و سياسي را در تجزيه و تحليل ريسك مورد توجه قلرار ملي دهلد ،و سلپس رونلد تصلميم گيلري را بلراي بله حداقل رساندن خسارت يا اختالل احتمالي تعيين مي نمايد ▪ تصميم گيري مناسب :تعيين كننده ميلزان مقبلول خسلارات ناشلي از حلوادث است. مراحل فرايند مديريت ريسك .1مرحله شناسايي .2مرحله تحليل .3واكنش يا پاسخ ارزيابي ريسك : ▪ روشي است كه احتمال وقوع خسارت بر روي يك فرد ،گروه و يا جامعه را تعريف مي نمايلد .و بلر اسلاس پژوهشلهاي علملي انجلام ملي گيلرد و معملو نتايج آن به شكل كمي بيان مي گردد . ‏V*R=H ▪ ▪ ▪ ريسك احتمال وقوع خسارت=R احتمال وقوع يك مخاطره = H آسيب پذيري درجه خسارت قابل انتظار= V اطالع رساني ريسك : ▪ فرايندي دو جانبه شامل اعالم وپيامدها و نحوه مقابله با آن و توجه به نيازها ،مسايل و مشكالت آنها . ▪ نظام مديريت ريسك ▪ ▪ ▪ ▪ مشخص نمودن مسئوليت ها انتخاب افراد مسئول روش هاي مناسب و ضروري گزارش گيري مديريت كنترلي اطالع رساني ريسك : ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ شناسايي ريسك اگر مديريت ريسك را بخشي از فرآيند كلي تصميم گيري بدانيم ، شناسايي ريسك ،مهمترين بخش مديريت ريسك است . انواع ريسك : ريسك برآيند :به عنوان نتيجه اقدام است ريسك هاي متفرقه :ريسك هايي هستند كه در حين انجام اقدامات بوجود مي آيند . ريسك پس ماند يا باقي مانده ،ريسك هايي هستند كه پيرامون پروژه باقي مي مانند و تحت تجزيه و تحليل كمي مفصلي قرار مي گيرند . بايد در تمام مدت اجراي پروژه به طور پيوسته تحت نظارت و كنترل باشند . انواع ريسك ها از نظر قابل كنترل بودن يا نبودن : ▪ ريسك هاي قابل كنترل :ريسك هايي هستند كه تحت كنترل پروژه هستند و دست اندركاران پروژه مي توانند آن را كنترل كنند. ▪ بعضي از ريسك ها خارج از كنترل گروه پروژه اند و به هيچ وجه نمي توان بر آن تاثير گذار بود . غالبا اين ريسك ها از منابع خارجي منشا مي گيرند نظير عوامل زيست محيطي ،سياسي ،اقتصادي يا اقليمي آمادگي خطر جامعه ( آسيب پذيري ) ▪ با جمع آوري اطالعات ▪ ارزيابي خطرات و منابع ▪ بهبود روش ها و تكنيك ها ▪ گام هاي آسيب پذيري جامعه ▪ ▪ ▪ ▪ تعيين خطرات در جامعه مورد نظر تعيين آسيب پذيري جامعه در برابر خطرات اعمال شيوه هاي پيشگيري براي اكثر خطرات هدايت منابع ارزيابي خطر پذيري ▪ - 1تعيين مخاطرات احتمالي وقوع هر سانحه و ميزان آسيب پذيري در مكانهاي خاص و طي دوره زماني مشخص ▪ - 2فرآيند برآورد آسيب پذيري در اثر وقوع بالياي طبيعي ارزيابي آسيب پذيري مي گويند . ▪ عناصر ارزيابي آسيب پذيري : ▪ خطرات و تهديدات ▪ امكانات ( منابع ) ▪ توانايي ها ( تصميمات ) تجزيه و تحليل ها و اطالعات برنامه عملياتي : ▪ رئللوس فعاليللت هللاي اختصاصللي و قابللل پلليش بينللي كله بلله صللورت مكتللوب جهللت بلله اجللرا در آوردن در يللك زمللان معلللين بلللراي پاسلللخ بللله يلللك نيلللاز و رسللليدن بللله يلللك هلللدف مشخص طراحي مي شوند . خطر : ▪ يك رويداد يا پديده و يا فعاليت انساني مخلرب كله بتوانلد موجلب بوجلود آملدن تلفللات جللاني ،مجروحيللت ،خسللارت مللالي ،تخريللب محلليط زيسللت يللا از هللم گسيختگي اجتماعي و اقتصادي گردد . ساختار مديريتي : ▪ ايجاد هماهنگي و ارتبا طات درون سازماني از طريق مشخص شدن سلسله مراتب و نحوه ارتباط بخشهاي مختلف ▪ اهداف ارزيابي سريع عبارتند از : ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ تاييد فوريت نوع فوريت ،جمعيت و منطقه صدمه ديده و احتمال تحول يا تغيير تدريجي در فوريت شرح نوع اثرات و پيامدهاي فاجعه و گسترش احتمالي آن توصيف نوع ،شدت و احتمال افزايش آوارگي ارزيابي اثرات بهداشتي و تغذيه اي ناشي از آوارگي روي جمعيت هاي ميزبان و آواره برآورد اثرات فعلي و محتمل حادثه برشرايط منطقه و امكانات و تسهيالت نظير حمل و نقل و سعت خسارات به ساير بخشها ي مرتبط با عمليات پاسخ ارزيابي كفايت ظرفيت اقدامات موجود و ساير احتياجات ضروري اضافي آغاز سيستم مراقبت بر غذا و بهداشت توصيه عملكردهاي اوليه براي اقدام فوري عناصر آمادگي سازماني : .1 .2 .3 .4 .5 .6 .7 .8 امكانات و تجهيزات كارآمد نيروي انساني با تجربه ساختار سازماني مشخص ( ساماندهي فرماندهي و شرح وظايف معين و قانونمند ) فرماندهي و مديريت كارآمد و واحد هماهنگي بين بخشي برنامه ريزي و اجراي عمليات ارزيابي و كنترل گزارش دهي پايان موفق باشيد بيگلری